GLASRIJK’s Leading Artist 2026: Frank van den Ham

In 2026 viert Glasrijk Tubbergen haar dertigste editie — een jubileum dat we vieren met een bijzondere leading artist: Frank van den Ham (1952), glaskunstenaar, schrijver en reiziger in hart en nieren.

In zijn boek “De jongen die op reis ging” beschrijft hij hoe zijn levensweg begon in de Transvaalstraat in Amsterdam en via Amersfoort de wereld in leidde, gedreven door een verlangen “naar wegen die hem weg zouden voeren van de alledaagsheid”. 

Meer dan veertig jaar werkt hij inmiddels met glas, een materiaal dat hij, naast het schrijven, beschouwt als een taal die hij spreekt. Koop hier Frank van den Ham zijn e-book, in PDF-formaat: klik hier.

Zijn fascinatie ontstond in het Tiroler glasstadje Rattenberg (Oostenrijk), waar hij als jongen betoverd voor de etalages met glasgraveurs stond en zijn eerste gegraveerde glaswerk kocht – een likeurglaasje met een “F” erin, dat hij nog altijd heeft bewaart.

Vanuit die vroege liefde voor glas ontwikkelde hij zich tot een internationaal gewaardeerd kunstenaar die experimenteert met fusing en ovenvormen; zijn werk haalde onder meer de cover van Neues Glas, het toonaangevende Duitse tijdschrift voor glaskunst.

Frank verdeelde zijn leven en werk lange tijd tussen Europa, Indonesië en Zuid-Afrika, waar hij niet alleen eigen werk maakte maar ook projecten opzette rond glaskunst en onderwijs.

Tegenwoordig woont en werkt hij op Bali, waar hij een traditioneel houten huis met een kleine glasstudio bouwde; “glas en schrijven zijn talen die ik spreek”, schrijft hij daarover.
Die houding keert terug in zijn werk én in zijn levensmotto: hoewel we als mens “ongelooflijk klein” zijn, zijn “onze mogelijkheden de wereld wat mooier te kleuren niet te onderschatten”. 

Voor een beknopte impressie van zijn werk, klik hier.

Identiteit als tuin, glas als spiegel

Frank weigert zichzelf vast te pinnen op één identiteit, één label, één kleur. In een van de teksten uit het boek stelt hij dat hij wel een identiteit zal hebben, maar liever niet verder komt dan “ik ben ik”.

Waarom zou hij, vraagt hij zich af, uit “tienduizend kleuren” één tint kiezen om als vaandel te voeren? Hij beschrijft zichzelf als “een tuin vol”, met degelijke struiken, een enkele boom, zaaigoed en onkruid dat ijverig probeert te overwoekeren.

“Mijn naam is Legio,” besluit hij; hij weigert zich te laten reduceren tot één facet, of zich in een kamp te laten trekken omwille van nationaliteit, huidskleur of voorkeur. In die brede, menselijke benadering resoneert ook zijn werk.

Zijn glasobjecten zijn geen eenduidige statements, maar gelaagde vormen waarin licht, kleur en transparantie elkaar telkens anders tonen, zoals ook mensen meer zijn dan één etiket.

“Laat menszijn mijn identiteit zijn,” schrijft hij, en dat menszijn – kwetsbaar, zoekend, met humor en zelfrelativering – vormt de stille ondergrond van alles wat hij maakt.

Bruggen van glas en woord in Tubbergen

Franks kunstenaarschap is geen opsomming van prestaties, maar een reeks “kwetsbaar geslagen bruggen” die hij zorgvuldig en met toewijding bouwt.
In een gedicht aan het eind van zijn boek schrijft hij:

“meer dan alles koester ik / kwetsbaar geslagen bruggen / – van wanhoopshout gebonden / met hoop en diep verlangen – / wankelwegen uitgestrekt / naar ongekend en ver”.

Die regels zouden bijna als motto boven GLASRIJK Tubbergen 2026 kunnen staan.
In het Gemeentehuis aan het Raadhuisplein in Tubbergen wordt zijn veelzijdig kunstenaarschap zichtbaar gemaakt in glas en taal, als een reeks bruggen tussen kijker en kunstenaar, tussen heden en herinnering, tussen Tubbergen en al die plaatsen in de wereld waar hij reisde en werkte.

Bezoekers zullen niet alleen de verfijning van zijn glas zien, maar ook de verhalen en gedachten die eraan voorafgingen: over de jongen uit de Transvaalstraat, over Rattenberg, over de zoektocht naar kleine goedheid in een grote wereld.

GLASRIJK biedt hem de ideale context voor die ontmoeting. Het is een plek waar glas niet alleen materiaal is, maar metafoor, waar licht en breking ons eraan herinneren hoe klein onze plek in het universum is – en tegelijk hoe groot de mogelijkheid om “de wereld wat mooier te kleuren”.

Frank zegt zelf over zijn werk en leven:

“Hoewel ongelooflijk klein, onze mogelijkheden de wereld wat mooier te kleuren zijn niet te onderschatten”.

Die uitnodiging klinkt door in elk object dat tijdens GLASRIJK te zien zal zijn.